Azəri
Monday 25th of March 2019
  852
  0
  0

CƏMİYYƏTİN HƏR BİR DƏSTƏSİNİN MÖHKƏMLƏNMƏSİ BAŞQA DƏSTƏNİN MÖHKƏMLƏNMƏSİNƏ BAĞLIDIR

YYƏTİNR BİR DƏSTƏSİNİN MÖHKƏMLƏNMƏ BAŞQA DƏSTƏNİN MÖHKƏMLƏNMƏSİNƏ BLIDIR

Bundan əvvəlki bəhslərdə cəmiyyət üzvlərinin taleyinin müştərək və ictimai təbəqələrin bir-birləri ilə bağ olması haqqında söhbət açdıq. Bunu da əlavə edirik ki, Həzrəti Əlileyhissalam)-ın nəzərinə görə hər bir ictimai təbəqənin möhkəmlənməsi başqa bir ictimai təbəqənin möhkəm olmasından asılıdır. Başqa sözlə desək, h bir ictimai təbəqə başqa bir ictimai təbəqədən ehtiyacsız deyil. Əgər bir ictimai təbəqə (hər hansı səviyyədə olursa-olsun) öz mövcudiyyətini saxlamaq istəyirsə, cəmiyyətdəki başqa təbəqələrin də vücudunun daimi olmasına çalışmalı və fikirləşməməlidir ki, onun mövcud olması başqa təbəqənin aradan getməsinə səbəb olur. Məsələn, cəmiyyətin silah qüvvələri olmasa, orada əmniyyət də olmaz. Əminiyyət olmasa, ticarət və əkinçilidə xələlləcək. Əgər ticarət və əkinçiliyin səviyyəsi aşağı düşsə, istənilən maliyyat olmaz və nətidə silah qüvvələr lazımınca tə`min olunmaz.

Hakimlərin və məhkəmə işçilərinin işi müxtəlif ictimai fəaliyyətləri qanun əsasında tənzimləməkdir. Əgər onların üzərində dəqiq nəzarət olmasa, cəmiyyətdə fitnə-fəsad baş alıb gedəcək. Aşağı səviyyəli təbəqələr də cəmiyyəti təşkil edənlərdəndir.

Qeyd etdik ki, əgər insan olmasa,miyyət əmələ gəlməz. Odur ki, Həzrəti Əlileyhissalam) hər bir təbəqənin möhkəm olmasını başqa təbəqənin varlığı ilə şərtləndirir. O həzrətin nəzərinə görə, əgər bir təbəqə öz varlığını əldən versə və çalışmağa qüdrəti olmasa, başqa bir təbəqə onun mənfi tə`sirinirəcəkdir.

فَالْجُنُودُ بِإِذْنِ اللَّهِ حُصُونُ الرَّعِيَّةِ وَ زَيْنُ الْوُلَاةِ وَ عِزُّ الدِّينِ وَ سُبُلُ الْأَمْنِ وَ لَيْسَ تَقُومُ الرَّعِيَّةُ إِلَّا بِهِمْ ثُمَّ لَا قِوَامَ لِلْجُنُودِ إِلَّا بِمَا يُخْرِجُ اللَّهُ لَهُمْ مِنَ الْخَرَاجِ الَّذِي يَقْوَوْنَ بِهِ عَلَى جِهَادِ عَدُوِّهِمْ وَ يَعْتَمِدُونَ عَلَيْهِ فِيمَا يُصْلِحُهُمْ وَ يَكُونُ مِنْ وَرَاءِ حَاجَتِهِمْ ثُمَّ لَا قِوَامَ لِهَذَيْنِ الصِّنْفَيْنِ إِلَّا بِالصِّنْفِ الثَّالِثِ مِنَ الْقُضَاةِ وَ الْعُمَّالِ وَ الْكُتَّابِ لِمَا يُحْكِمُونَ مِنَ الْمَعَاقِدِ وَ يَجْمَعُونَ مِنَ الْمَنَافِعِ وَ يُؤْتَمَنُونَ عَلَيْهِ مِنْ خَوَاصِّ الْأُمُورِ وَ عَوَامِّهَا وَ لَا قِوَامَ لَهُمْ جَمِيعاً إِلَّا بِالتُّجَّارِ وَ ذَوِي الصِّنَاعَاتِ فِيمَا يَجْتَمِعُونَ عَلَيْهِ مِنْ مَرَافِقِهِمْ وَ يُقِيمُونَهُ مِنْ أَسْوَاقِهِمْ وَ يَكْفُونَهُمْ مِنَ التَّرَفُّقِ بِأَيْدِيهِمْ مَا لَا يَبْلُغُهُ رِفْقُ غَيْرِهِمْ ثُمَّ الطَّبَقَةُ السُّفْلَى مِنْ أَهْلِ الْحَاجَةِ وَ الْمَسْكَنَةِ الَّذِينَ يَحِقُّ رِفْدُهُمْ وَ مَعُونَتُهُمْ

Qoşunlar Allahın izni ilə rəiyyətin qalalarıdır. Hakimlərin zinəti, dinin izzəti, əmniyyət vəsiləsi onlardır. Əhalinin əmin-amanlığı “cundullah”sız (Allah qoşunları olmadan) mümkün deyil. Başqa tərəfdən, qoşunların möhkəmliyi yalnız Allahın, əhalinin dəstələrinin boynuna qoyduğu maliyyat xərcilə mümkündür. Onarə ki, (qoşun) düşmənlə cihad etmək üçün maliyyatla möhkəmlənir, işlərini sahmana salmaq üçün ona arxalanır. Onunla öz ehtiyaclarını tə`min edirlər.

Bu iki dəstə (qoşun və maliyyat verən əhali) yalnız üçünbir dəstənin vasitəsi ilə nizamlanır. Onlar da qazilər, dövlət işçiləri və onların köməkçiləridir. Onarə ki, bu dəstə müqavilələri və al-ver işlərini möhkəmlədirlər, maliyyatım edirlər. Xüsusi və ümumi işlərin qeydiyyata alınmasında mö`təbərdirlər.

Bütün bu dəstələr, tacirlər və sənətkarlar olmadan möhkəmlənə bilməzlər. Onarə ki, onlar mənfəəttürmək niyyəti ilə cəm olurlar, onların əlləri ilə başqa siniflərin ehtiyacları ödənilir. Bu başqalarının qüdrət dairəsində deyil.

Nəhat, möhtaclar və işləyə bilməyən zəif dəstələr var. Onların haqqı budur ki, başqamkarlarının köməyindən bəhrələnsinlər.

QÜVVƏLƏRİN AYRILMASI VƏ İŞİN LƏYAQƏTƏ GÖRƏ BÖLÜNMƏ

Qeyd etdik ki, cəmiyyətin təbəqələrininr birinin möhkəmliyi başqa təbəqələrdən asılıdır. Əlavə edirik ki, cəmiyyətdə təbəqələr bir-biri ilə bur bağ olsalar, İslam hakiminin ən əsas və ümdə vəzifələrindən biri qüvvələrin və vəzifələrin düzn bölünməsidir. Aydındır ki, icra olunmalı işlər bölüşdürülməsə, çox yerlərdə inzibatsızlıq və qarışıqlıq yaranacaq. Bə`zi vaxtlar ixtilaf da qarşıya çıxa bilər. Bu halda İslam hakimi ilk növbədə əsas qüvvələrin yerlərini müəyyənləşdirməli, sonra isə işlərir kəsin ləyaqətinə görə bölməlidir. Bu əsasda olan dostlarını qanundan üstün tutmağın qarşısını alsın. Bu İslam hakiminin ən mühüm və məs`uliyyətli vəzifələrindən biridir. Hakim yalnız ciddi sə`ylə və Allah-taaladan kömək almaqla bu İlahi vəzifənin öhdəsindən layiqincə gələ bilər.


وَ فِي اللَّهِ لِكُلٍّ سَعَةٌ وَ لِكُلٍّ عَلَى الْوَالِي حَقٌّ بِقَدْرِ مَا يُصْلِحُهُ وَ لَيْسَ يَخْرُجُ الْوَالِي مِنْ حَقِيقَةِ مَا أَلْزَمَهُ اللَّهُ مِنْ ذَلِكَ إِلَّا بِالِاهْتِمَامِ وَ الِاسْتِعَانَةِ بِاللَّهِ وَ تَوْطِينِ نَفْسِهِ عَلَى لُزُومِ الْحَقِّ وَ الصَّبْرِ عَلَيْهِ فِيمَا خَفَّ عَلَيْهِ أَوْ ثَقُلَ

Bütün bu dəstələr üçün Allah yanında genişlik var. Hər birinin İslam hakiminin yanında işlərini sahmana salmağa qədər haqqı vardır. Hakim, Allah tərəfindən onun öhdəsinə qoyulan vəzifəni yalnız (ciddi-cəhdlə) çalışmaq, Allahdan kömək istəmək, haqqı ödəmək üçün özünü hazırlamaq, vəzifəsində səbirli və möhkəm olmaqla yerinə yetirə bilər. Bu onun üçün istərnl olsun, istərsə də ağır.

İSLAM QOŞUN BAŞÇILARININ XÜSUSİYYƏTLƏ

 İslamın həyati qanunlarının və Qur`anın hakimiyyətinin keşiyində olan, Allah yolunda canla-başla xidmət edən İslam qoşunları İslam əxlaqından sirab olub bu dinin tə`yin etdiyi ali sifətləri, insani səciyyələri özlərində cəm etməlidir. Başqa sözlə, insan o vaxt İslam qoşunlarından hesab olunur ki, ali xüsusiyyətləri, omlədən iman, paklıq, İlahi təqva, Allah yolunda cihada hazır olmaq və mö`minlərə məxsus olan dir sifətləri özündə cəm etsin. Amma İslam qoşun başçıları, yə`ni silah qüvvələrin ixtiyarını və başçılığını, yaxud atəş, döyüş və hücumstərişini öz öhdəsinə alan şəxslər üçün daha dəqiq və ali xüsusiyyətlər nəzərdə tutulmuşdur. Belə ki, İslamkumətində qoşun başçısı məqamına çatmaq hamı üçün asanlıqla müyəssər olan məqam deyil. İslam qoşun başçılığı məqamına çatmaq istəyən şəxsin iman, təqva, şücaət, fədakarlıq, hyarlıq və rəhbərlik, qüdrət, səbir, əxlaq, yerli-yerində qəzəb və mülayimlik, ruhi qüdrətə və başqa əxlaqi xüsusiyyətlərə ehtiyacı var. Bütün bunlar onarədir ki, qoşun başçısı hissiyyata qapılaraq İslam döyüşçülərini fəlakətə atmasın, habelə özünün şəxsi düşmənçiliyinə görə ixtiyarında olan qüdrətdən istifadə etməklə başqalarına qarşı güc işlətməsin; yersiz döyüşə, məqam uğrunda mübarizəyə əl atmasın.

 Beləliklə, Malikə göndərilən “əhdnamədən istifadə etməklə, həzrəti Əlileyhissalam)-ın nəzərində İslam qoşunlarının başçısının aşağıdakı xüsusiyyətlərə malik olması mə`lum olur:

 1-Allahınkmlərini, Peyğəmbərin (s), İmamın (ə) və İslam rəhbərininstərişlərinin icra olunmasında ürək yandırmaq və xeyirxahlıq etmək. Onlarla çiyin-çiyinə rəhbərliitaət və onlarla səmimi-qəlbdənmkarlıq etmək.

 2-Qəlb genişliyi və ruhi aramlıq.

 3-Paklıq, pərhizkarlıq və İlahi təqva.

 5-Çətinliklər və müsibətlər qarşısında sinə gərib möhkəm və səbirli olmaq.

 6-Mülayim olmaq və özünü saxlamaq, nəfsinə hakim olmaq, tez qəzəblənməyin qarşısını almaq üçün qüdrətin olması.

 7-Bağışlamaq, peşman olub bağışlanmaq istəyən işçilərin üzrünü qəbul etmək ruhiyyəsinin olması.

 8-Şəxsi həyatda və döyüş meydanında şücaətli və öndə gedən olması.

 9-Səxavətli və ehsan edən olması.

 10-Yüksək nəzərə malik olması, Allahdan başqar şeyi kiçik hesab etmək.

 11qldən, fikirdən səbir və hövsələ ilə istifadə etmək qabiliyyəti.

 12-Cəmiyyətin zəif siniflərinə və məhrumlarına qarşı mehriban və nəvazişli olmaq, zorakılıq edənlər və zalımlar qarşısında möhkəm dayanmaq.

 zrəti Əlileyhissalam)-ın İslam qoşun başçıları haqqında söylədiyi dəyərli sözlər aşağıdakılardan ibarətdir:

فَوَلِّ مِنْ جُنُودِكَ أَنْصَحَهُمْ فِي نَفْسِكَ لِلَّهِ وَ لِرَسُولِهِ وَ لِإِمَامِكَ وَ أَنْقَاهُمْ جَيْباً وَ أَفْضَلَهُمْ حِلْماً مِمَّنْ يُبْطِئُ عَنِ الْغَضَبِ وَ يَسْتَرِيحُ إِلَى الْعُذْرِ وَ يَرْأَفُ بِالضُّعَفَاءِ وَ يَنْبُو عَلَى الْأَقْوِيَاءِ وَ مِمَّنْ لَا يُثِيرُهُ الْعُنْفُ وَ لَا يَقْعُدُ بِهِ الضَّعْفُ ثُمَّ الْصَقْ بِذَوِي الْمُرُوءَاتِ وَ الْأَحْسَابِ وَ أَهْلِ الْبُيُوتَاتِ الصَّالِحَةِ وَ السَّوَابِقِ الْحَسَنَةِ ثُمَّ أَهْلِ النَّجْدَةِ وَ الشَّجَاعَةِ وَ السَّخَاءِ وَ السَّمَاحَةِ فَإِنَّهُمْ جِمَاعٌ مِنَ الْكَرَمِ وَ شُعَبٌ مِنَ الْعُرْفِ

Döyüşçülərindən o kəsə başçılıq məqamı ver ki, sənin yanında Allaha, Peyğəmbərə, İmama qarşı hamıdan çox xeyirxah, təmiz qəlbli və ağıllı olsun. O kəslər ki, gec qəzəblənir, üzrü tez qəbul edirlər, zəiflərə qarşı mehribandırlar. Zorakılıq edənlərin qarşısında möhkəmdirlər. O kəslər ki, müşküllər onları diz çökdürmür. Sonra pak nəsildən və parlaq keçmişə malik olan adlı-sanlı, hörmətli şəxslərlə qaynayıb-qarış.

Mə`lumdur ki, İmam Əlileyhissalam)-ın zəmanəsində ərəbmiyyətində qoşun başçılarının tə`lim-tərbilərinə yetişmək üçünrbi tə`lim düşərsi və yarbi məktəb yox idi. Ammaminnlərdə tanınmış şərəfli ailələr öz övladlarını müəyyən adət və qanunla tərbiedirdilər. Bu tə`limlər əsasında onların övladları müxtəlif döyüş taktikası və fəndləri ilə tanış olurdular. Döyüş meydanlarındastərdikləri şücaət və qəhrəmanlıqlararə əhalinin rəğbətini qazanırdılar. Bu özzünə şərait yaradırdı ki, əhali qoşun başçılarını tə`yin etməkdə çətinlik çəkməsinlər. Onarə də Həzrəti Əlileyhissalam) Malik Əştərə bur ailədən olan tanınmış şəxsyyiətlərizb etməyi tövsiedir.

İSLAM QOŞUN BAŞÇILARININ MÜQABİLİNDƏ HAKİMİN VƏZİFƏLƏ

 zrət Əlileyhissalam) h vaxt məsələyə yalnız bir cəhətdən nəzər etməz. O, məsələnin müxtəlif cəhətlərini nəzərdə tutur. Əgərzrət, qoşun başçıları haqqında müəyyən şərait və vəzifə tə`yin edirsə, sözsüz ki, İslammiyyətinin rəhbərlərinin qoşun başçıları qarşısındakı vəzifələrini də nəzərdən qaçırmayıb. Həzrəti Əlileyhissalam) insanlara əbədiyyətə qədər yolstərən bu “əhdnaməsində” İslam rəhbərinin qoşun başçılarının vəzifələrini aydınlaşdırmışdır. Onların ən başlıcası aşağıdakılardan ibarətdir:

 1-Qoşun başçıları ilə mehriban olmaq.

 2-Ata-ananın öz övladlarına qarşı mehriban olduğu kimi, qoşun başçılarına səlahiyyət vermək. Belə ki, hakim onların qüdrətli olması üçün əlindənlən h bir şeyi əsirməsin. Onların qüvvətlənməsi üçün h bir elmi və ya qeyri-elmi müşkül yaratmasın.

 3-Qoşun başçlarınamişə xüsusi diqqət yetirmək. Yə`ni hakimmişə zabitlərin əhvalından və yaşayış məsələlərindən agah olmalı, onlara lütf və məhəbbətstərməli, bu məsələni əhəmiyyətsiz hesab etməməlidir. Onarə ki, döyüşçülər və qoşun başçıları, hakim tərəfindən müxtəlif məsələlərdə hörmətə layiqrüldükdə, onlarda da hakimə qarşızəl fikir yaranır. Bu da səbəb olur ki, qoşun hakimlə tam şəkildə xeyirxahlıqlamkarlıq etsin, xidmət vəzifələrini canla-başla yerinə yetirsinlər.

 4-Hakim, qoşun başçılarınastərdiyi mehribançılığa və onlara kiçik bəxşişlər etdiyinə görə öz vəzifəsini tamam olmuş hesab etməsin, onlara kiçik xidmətlərstərməkdən əl çəkməsin. Çox vaxt zahirdə kiçikrünən xırdarmətlərin çox invə böyük tə`sirləri olur. Şəxsin diqqətininlb olunmasında və qəlbində məhəbbət oyanmasında xırdarmətlərin çox böyük rolu vardır.

Qoşun başçıları hakimdən böyük işləri təvəqqe etdikləri kimi, kiçik və zərif işlərdən də şad olurlar. Hakim bur xırda insani məsələləri qoşun başçıları haqqında vaxtında icra etməlidir.


ثُمَّ تَفَقَّدْ مِنْ أُمُورِهِمْ مَا يَتَفَقَّدُ الْوَالِدَانِ مِنْ وَلَدِهِمَا وَ لَا يَتَفَاقَمَنَّ فِي نَفْسِكَ شَيْ ءٌ قَوَّيْتَهُمْ بِهِ وَ لَا تَحْقِرَنَّ لُطْفاً تَعَاهَدْتَهُمْ بِهِ وَ إِنْ قَلَّ فَإِنَّهُ دَاعِيَةٌ لَهُمْ إِلَى بَذْلِ النَّصِيحَةِ لَكَ وَ حُسْنِ الظَّنِّ بِكَ وَ لَا تَدَعْ تَفَقُّدَ لَطِيفِ أُمُورِهِمُ اتِّكَالًا عَلَى جَسِيمِهَا فَإِنَّ لِلْيَسِيرِ مِنْ لُطْفِكَ مَوْضِعاً يَنْتَفِعُونَ بِهِ وَ لِلْجَسِيمِ مَوْقِعاً لَا يَسْتَغْنُونَ عَنْهُ

Qoşun başçılarının vəziyyəti barədə ata övladının əhvalını öyrənən kimi, axtarış apar. Onların qüvvətlənməsi üçün sərf etdiyin h bir şeyi böyük hesab etmə. Hər bir kiçik mehribançılıqla onların vəziyyətindən xəbər tutsan, (nə qədər kiçik olsa da) onu kiçik hesab etmə, çünkimin az məhəbbət və mehribançılıq onları vadar edir ki, sənə qarşı mehriban və xeyirxah olsunlar. Onların böyük çətinliklərinill etdiyini bəhanə edib, yaşayışlarındakı kiçik məsələlərə baş qoşmamaqdan özünü qoru. Çünki, həmin kiçik mehribançılığın xüsusi faydası olduğunarə ondan bəhrə aparırlar. Böyük işlərin öz vaxtı vardır. Lazım olanda onlara da ehtiyacları olur.

zrəti Əlileyhissalam)-ın bəyanına diqqət etməklə çoxlu dəqiq, invə həssas mətləbləri dərk etmək olar. Mə`lumdur ki, söylənilən şərt və me`yar üzrə layiqli qoşun başçılarının seçilməsi çox çətin məsələdir. Doğrudur ki, bu xüsusiyyətlərə malik olan qoşun başçılarını axtarıb tapmaq, hakim üçün böyüknər hesab olunur, amma bununla belə, qoşun başçılarını öz ləyaqətlərinə uun şəkildə qorumaq, onlara mehribanlıqstərib qaısına qalmaq əvvəlkindən də ağır işdir. Çünki belə layiqli şəxsiyyətlərmiyyətin seçilmiş adamlarıdır. Onların özlərinin xüsusi imtiyaz və üstünlükləri var ki, başqalarında tapılmır. Başqa tərəfdən, qoşun başçıları bütün vücudları ilə böyük məs`uliyyətləri öhdələrinə alıb həyatlarından keçməklə ölkənin qorunması yolunda qədəmtürmüşlər. İşləri-gücləri döyüşmək və ölümlə üzbəüz olmaqdır. Başqa sözlə desək, onlarr dəqiqə qarşı-qarşıyadırlar. Deməli, ağır məs`uliyyətli işləri öhdələrinə alan şəxslərin hakim tərəfindən xüsusi qaının intizarında olmağa haqları vardır. Bu qaının düzn şəkildə göstərilməsi h də asan deyil. Həqiqətdə, hər bir məs`uliyyətli hakimin vəzifəsidir ki, bur məsələlərdə diqqətli olsun, məsələyə yüksək şüur və dərin baxışla nəzər salsın, öz vəzifəsini layiqinicra etsin. Çünki, belə işlərdə yalnız maddi və zahiri ehtiyaclardan söz getmir, əksinə, mövzu inruhlu,ssas məsələlərdən və mə`nəvi ehtiyaclardan bəhs edilir. Bur məsələlərə diqqətsiz yanaşmaq nətisində qəlblər soyuya, mə`nəvi əziyyətə düşə bilər, hətta faciəyə də çevrilə bilər. Elə bunarə həzrəti Əlileyhissalam) bur mövqelərdə atanın övladlarına olan qaısını hakimə xatırladır ki, hakim məsələni kiçik hesab etməsin, qoşun başçılarına ata-ananın övladlarınastərdiyi qaınıstərsin.

KSƏK RÜTBƏ QOŞUN BAŞÇILARININ ƏN MÜHÜM XÜSUSİYYƏTLƏ

Qeyd etdiyimiz kimi, qoşun bölmələri arasında müəyyən xüsusiyyətlərə və yüksək ruhiyyələrə malik olan bə`zi şəxslər olur ki, qoşun başçılığına seçilirlər. Bununla belə, qoşun başçılarının öz aralarında daksək dərəcədə üstünlüklərə və fəzilətlərə malik olan şəxsiyyətlər mövcud olur. Buzə çarpan üstünlük səbəbilə bə`zi qoşun başçıları dövlət başçısına daha yaxın olur, həmişə onunla rabitədə olur və aralarında xüsusi səmimiyyət yaranır. Bur üstünlüklərə malik olan qoşun başçılarıqiqətdə, İslam qoşun başçılarının ən üstünü və ən ali dərəcəlisidir. Başqa sözlə desək, onlar elə şəxsiyyətlərdir ki, ölkə rəhbəri döyüş mövzusunda ən mühüm məşvərətləri onlarla aparır, nizami və sirli məsələlərini onlarla müzakirə edir, müharibə bölsinin ən mühüm və dəqiq planlarını onlarla çəkir. Nəhat, tam arxayınlıqla döyüş planlarını və İslam qoşunlarının ixtiyarını onlara tapşırır. Həzrəti Əlileyhissalam)-ın nəzərində bur şəxslərin ən mühüm və üstün xüsusiyyətləri aşağıdakılardan ibarətdir:

1-Həyat səviyyəsinə və yaşayış tərzinə diqqət etmək, maddi, rifahi işlərə və ev ləvazimatına nəzər etmək, belə ki, başqarbçilərlə bir səviyyədə olsun. Belə olan halda ondan aşağı səviyyədə yaşayan sair qoşun başçıları onu özlərininmdərdi hesab edərlər. Eyni halda, bu şəraitdə olan qoşun başçısırbçilərin əsl müşküllərini yaxından tanıyar və onlarla daha yaxından əməkdaşlıq edər.

2-Tam diqqət və ürək yanğısı ilə ölkənin mövcud qanunu əsasında qoşun hissələrinin yaşayış və ehtiyaclarının ödənilməsinə çalışsın. Belə ki, hər vaxt İslam qoşunları düşmənlə cihada getsə, əmin olsun ki, ailəsi və uşaqları h kəsə ehtiyacı olmadan maddi və mə`nəvi cəhətdən rifahda olacaqlar. Bu halda İslam döyüşçüsü h bir nigarançılıq olmadan, yalnız düşmənlə döyüşmək və ilahi məqsəd naminə müharibə meydanına gedəcək.

 3-Döyüşçülərlə bərabər səviyyədə (ədalətlə) rəftar etsin. İmkanı olan qədər ixtiyarında olan büddən (qanunu pozmamaq şərtilə) İslam qoşunlarına bağışlasın. Təbii haldır ki, döyüşçü öz ehtiyaclarının ödənilməsi və ailəsinin rifahı cəhətindən h bir müşkül olmadığını hiss etdikdə daha da şücaət və möhkəm iradə ilə döyüş meydanına qədəm qoyar. Başqa dostları ilə yalnız birdəfdə-İlahidəfin həyata keçməsinə çalışar.

 Unutmaq olmaz ki, İslam mədəniyyətində müxtəlif məsələlər,-hansı genişlikdə və sadə olursa olsun,-Allaha iman, İlahi təqva, Allaha təvəkkül birinci dərəcəli məsələ olmaqla yanaşı, insanın adi dünya yaşayışı özünün bütün inlikləri ilə nəzərə alınmış, insanların maddi ehtiyacları nəzərdən qaçmamışdır. Belə ki, Həzrəti Əlileyhissalam) bu məsələni tam aydınlıqla bəyan edir ki, əgər İslam qoşunlarının başçılarının maddi və məət ehtiyacları düzn yolla ödənilməsə, onların güclü iradə və ruhiyyə ilə döyüş meydanlarında birdəfdə olmağa və düşmən müqabilində qələbə çalmağa qüdrətləri olmayacaq.


 

وَ لْيَكُنْ آثَرُ رُءُوسِ جُنْدِكَ عِنْدَكَ مَنْ وَاسَاهُمْ فِي مَعُونَتِهِ وَ أَفْضَلَ عَلَيْهِمْ مِنْ جِدَتِهِ بِمَا يَسَعُهُمْ وَ يَسَعُ مَنْ وَرَاءَهُمْ مِنْ خُلُوفِ أَهْلِيهِمْ حَتَّى يَكُونَ هَمُّهُمْ هَمّاً وَاحِداً فِي جِهَادِ الْعَدُوِّ فَإِنَّ عَطْفَكَ عَلَيْهِمْ يَعْطِفُ قُلُوبَهُمْ عَلَيْكَ

Sənin nəzərində ən layiqli döyüş başçısı o kəslər olmalıdır ki, öz qoşunlarına ədalətlə, imkanları daxilində daha çox kömək edir. Belə ki, onlar (döyüşçülər) və ailələri elə tə`min olunmalıdır ki, hədəfləri yalnız düşmənlə döyüşmək olsun. Çünki, sənin onlara qarşı məhəbbətin, onların qəlblərini sənə qarşı mehriban edər. ”
  852
  0
  0
امتیاز شما به این مطلب ؟

latest article

      Bədr və Təbuk müharibələrində Peyğəmbər (səlləllahu əleyhi və alih) övlanı və ya ...
      Aşura günündə imam Hüseyn (əleyhis-salam)-ın səhabələri quyu qazmaqla su əldə edə ...
      İmam Əli (ə)- ın leylətul- məbit gecəsi (Peyğəmbərin yerində yatması) ölüm ...
      Qədir hədisini isbat edən hansı sənəd və mənbələr vardır?
      Həzrət İsa (əleyhis-salam)-ın adı Quranda neçə dəfə gəlmişdir?
      Həmd surəsində olan nemət verilmişlər, qəzəb olunanlar və yolunu azanlardan məqsəd ...
      Necə olur ki, həzrət Süleyman (ə) övladının vəfatından sonra mülk və hakimiyyət arzusu ...
      İnsanlarda təfavüt və ixtilafların fəlsəfəsi, o cümlədən çirkinlik və gözəlik, ...
      Quranın dəfi və ya tədrici nazil olmasından nə qədər keçir?
      Nə üçün İmam Həsən (ə) İmam Hüseyn (ə) kimi qiyam etmədi?

 
user comment