فارسی
دوشنبه 22 مهر 1398 - الاثنين 15 صفر 1441
  289
  0
  0

تواضع براى خدا

 

منابع مقاله:

کتاب  : عرفان اسلامى جلد دهم

نوشته: حضرت استاد حسین انصاریان

 

امام صادق عليه السلام در روايت مى فرمايد:

حضرت خير البشر فرمود: وحى كرد خداوند عالم به من كه تواضع كنيد با يكديگر و هيچ كدام شما فخر مكنيد به ديگرى و زيادتى در اصل و نسب و حسب را مناط اعتبار مدانيد و مگوييد بعض شما به ديگرى كه من زيادتى به تو دارم، چرا كه من از فلان قبيله ام و پسر فلانى ام و استعدادم چنين و چنان است و تو چنين و چنانى، چرا كه اين ها نزد خداوند ارزش ندارد و غير تواضع و بندگى و اطاعت و عبادت نزد آن جناب مناط اعتبار نيست و نيز بايد هيچ كدام از شما با ديگرى در مقام بغى و ظلم نباشد، چرا كه بغى و ظلم منافى تواضع است و تواضع نمى كند كسى براى خدا مگر اين كه حضرت حق مرتبه او را در دنيا و آخرت بلند مى گرداند.

حضرت رسالت پناه آن چنان متواضع بود كه هرگاه به اطفال مى رسيد بر آنان سبقت سلام مى گرفت.

اصل و ريشه تواضع از درك جلال و هيبت و عظمت خداست كه هر كس موفق به فهم اين واقعيت ها شود سر تواضع به زير اندازد و خود را تسليم آن جناب نمايد، عبادتى در پيشگاه حضرت او به مرحله قبولى نمى رسد مگر از روى تواضع و فروتنى باشد، كسى به حقيقت تواضع راه نبرده مگر مقربان و آنان كه متصل به آن حضرتند و دل به عشق او خالص كرده اند كه راه به دست آوردن اين اتصال و خلوص، معرفت است و معرفت نتيجه انس با قرآن و دقّت در معارف الهيّه است.

خداوند متعال در قرآن مجيد در مقام بيان تواضع فرموده:

[وَ عِبادُ الرَّحْمنِ الَّذِينَ يَمْشُونَ عَلَى الْأَرْضِ هَوْناً وَ إِذا خاطَبَهُمُ الْجاهِلُونَ قالُوا سَلاماً] «1».

و بندگان رحمان كسانى اند كه روى زمين با آرامش و فروتنى راه مى روند، و هنگامى كه نادانان آنان را طرف خطاب قرار مى دهند [در پاسخشان ] سخنانى مسالمت آميز مى گويند.

جناب احديت عزيزترين خلق خود حضرت محمد صلى الله عليه و آله را امر به تواضع فرموده و به آن جناب چنين دستور مى دهد:

[وَ اخْفِضْ جَناحَكَ لِمَنِ اتَّبَعَكَ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ ] «2».

و پر و بال [فروتنى و تواضع ] خود را براى مؤمنانى كه از تو پيروى مى كنند بگستر.

 [وَالتَّواضُعُ مَزْرَعَةُ الْخُشُوعِ وَالْخُضُوعِ وَالْخَشْيَةِ وَالْحَيآءِ؛ وَانَّهُنَّ لايَنْبُتْنَ الّا مِنْها وَفيها، وَلا يَسْلَمُ الشَّرَفُ التّامُّ الحقيقيُّ الّا بِالتَّواضُعِ فى ذاتِ اللَّهِ تَعالى ]

 

تواضع منشأ خشوع

امام صادق عليه السلام در پايان روايت مى فرمايد:

تواضع و فروتنى سرزمين روييدن گل خشوع و خضوع است و محل نشو و نماى حيا و خوف و اين خضوع و خشوع و خوف و حيا در وجود انسان آشكار نمى شود مگر به تواضع در برابر حق و فروتنى در برابر خلق.

و شرافت و عزت كامل و حقيقى به دست نمى آيد مگر از تواضع و فروتنى در جنب ذات او كه بايد به حقيقت خود را ناچيز و بى اعتبار ولا شى ء دانست و آن جناب را مستجمع جميع صفات كماليه.

 

هر كه را ذره اى وجود بود

 

پيش هر ذره اى سجود بود

نه همه بت ز زر و سيم بود

 

كه بت رهروان وجود بود

هر كه يك ذرّه مى كند اثبات

 

نفس او گبر يا جهود بود

در حقيقت چو جمله يك بودست

 

پس همه بودها نبود بود

نقطه آتش است در باطن

 

دود ديدن از او چه سود بود

هر كه اين نقطه ديد هر دو جهانش

 

محو گشته ز چشم سود بود

     

زانك دو كون پيش ديده دل

 

چون سرابى همه نمود بود

هر كه يك ذرّه غير مى بيند

 

هم چو كورى ميان دود بود

هم چو عطار در فنا مى سوز

 

تا دمى گر زنى چو عود بود

     

 

 

 

 

پی نوشت ها:

 

 

 

______________________________

 

(1)- فرقان (25): 63.

(2)- شعرا (26): 215.

 

 


منبع : پایگاه عرفان
  289
  0
  0
امتیاز شما به این مطلب ؟

آخرین مطالب

      رحم خدا در برزخ و قيامت‏
      عالی ترین جلوه بندگی خدا
      دشنام گویی و بددهانی از منظر قرآن و روایات
      زیارت اربعین از دور یا نزدیک؟!
      بررسی دنباله قیام حسینی در شام و اربعین  
      دو فانوس پر نور برای پیاده روی اربعین
      عنصر حیات بخشی به نام اربعین
      الگوهای رفتاری و اخلاقی حضرت سیّدالشهدا(ع)  
      مراتب و منازل مقام نیکان
      رمزی که انسان را با امام حسین(ع) محشور می کند

بیشترین بازدید این مجموعه

      زندگینامه حضرت آیت الله العظمی محمد تقی بهجت فومنی (ره)
      استاد بزرگ اخلاق حضرت آیة الله میرزا محمد علی شاه ...
      دشنام گویی و بددهانی از منظر قرآن و روایات
      عالی ترین جلوه بندگی خدا
      آثار و آداب عفو و گذشت از خطای دیگران
      رحم خدا در برزخ و قيامت‏
      معرفی شيطان‏
      سیری در سیره فردی و اجتماعی امام حسن عسکری (ع)
      توکّل، کلید توانگری
      از حضرت زینب(علیهاالسلام) چه می دانیم؟

 
نظرات کاربر
پر بازدید ترین مطالب سال
پر بازدید ترین مطالب ماه
پر بازدید ترین مطالب روز