فارسی
جمعه 26 مهر 1398 - الجمعة 19 صفر 1441
  734
  0
  0

فضایل امام ششم علیه السلام

مناقبى که براى هر یک از ائمه ذکر شده در بسیارى از اوقات با یکدیگر اختلاف دارد. البته این بدان معنا نیست که منقبتى که به یک امام مخصوص داشته ایم در امام دیگر موجود نبوده است. بلکه آنان همگى در تمام مناقب و فضایل پسندیده مشترک اند. آنان همه از یک نور و از یک طینت سرشته شده اند و هر کدام در برخوردارى از صفات پسندیده سرآمد مردم روزگار خویش بوده اند اما از آنجا که مقتضیات هر دوره و بازنمودهاى این صفات در ائمه، بر حسب اختلاف هر عصر و دوره، متفاوت است هر یک مناقب خاص خود را دارند. به عنوان مثال ظهور آثار شجاعت از امیر مومنان (ع) و فرزند بزرگوارش امام حسین (ع) همچون ظهور آنان در دیگر ائمه نیست. شجاعت على (ع) با جهاد وى در رکاب پیغمبر (ص) و نبرد او با قاسطین و مارقین و ناکثین در روزگار خلافتش به ظهور رسید و شجاعت حسین (ع) نیز به هنگامى که دستور یافت با ستمگران به مبارزه برخیزد، آشکار شد. اما دیگر ائمه چون مامور به تقیه و مدارا بودند، بروز جاعت بدان گونه که در آن دو امام (ع) مشاهده شد، لزومى نیافت. اما با این وصف همه آنان در اینکه شجاع ترین مردم زمانه خویش بوده اند، مشترک اند. در عوض صفت علم در امام باقر (ع) و امام صادق (ع) بیش از سایر ائمه به چشم مى خورد. زیرا شرایط آنان به گونه اى بود که در واپسین روزگار حکومتى مى زیستند که به نابودى مى گرایید و در همان حال حکومت دیگرى مى رفت تا جایگزین حکومت پیشین شود. اما صفت علم در تمام آنها مشترک است و آنان همگى داناترین مردم روزگار خویش بوده اند. همچنین نشانه هاى کرم و بخشش و فراوانى صدقات و آزاد کردن بندگان در برخى از ائمه نسبت به بعضى دیگر نمود بیش ترى دارد چرا که از نظر مالى وسعت معیشت داشته اند و یا آنکه در زمان آنها تعداد فقرا بسیار بوده است. اما همه آنان در کرم و سخاوت سرآمد دوران خود به حساب مى آمده اند. در برخى از ائمه نیز صفت عبادت از برجستگى بیش ترى برخوردار است و این بدان خاطر بوده که اطلاع مردم از احوال آنان کمتر بوده و یا آنکه آن امام مدت اندکى در دنیا زیسته است. با این حال همه ائمه عابدترین مردم زمانه خویش به شمار مى آمده اند. همچنین صفت حلم در برخى از ائمه بیش از سایر امامان در نظر جلوه مى کند، چرا که ممکن است آن امام در طول زندگى خویش متحمل انواع آزار و اذیت شده و تحمل آن همه سختى و شکنجه خود به خود سبب بروز حلم بیش ترى از سوى امام مى گردد. اما با این وصف همه امامان از حلیم ترین مردم روزگار خویش محسوب مى شده اند. اینک به بازگویى مناقب و فضایل امام صادق (ع) مى پردازیم. مناقب آن حضرت بسیار است که به اقتصار از آنها یاد مى کنیم.
1. علم: عبد العزیز بن اخضر جنابذى در کتاب معالم العتره الطاهره از صالح بن اسود نقل مى کند که گفت: «شنیدم جعفر بن محمد مى گوید: پیش از آن که مرا از دست دهید، هر چه مى خواهید از من بپرسید. زیرا هیچ کس پس از من نمى تواند از علوم و دانشها، چنان که من به شما مى گویم، شما را آگاه کند. »
ابن حجر در الصواعق، مى نویسد: مردم به اندازه اى از علوم امام صادق (ع) نقل کرده اند که سخنانش توشه راه کاروانیان و مسافران و آوازه اش در هر گوشه و کنار زبانزد مردم گشته است. ابن شهر آشوب در مناقب مى گوید: «از آگاهى به علوم امام صادق (ع) به اندازه اى نقل شده که از هیچ کس دیگرى منقول نیست. »وى همچنین مى نویسد: «نوح بن دراج به ابن ابى لیلى گفت: آیا تا کنون به خاطر حرف کسى از سخن یا کار خود دست کشیده اى؟گفت: خیر مگر حرف یک نفر. پرسید: او کیست؟پاسخ داد: جعفر بن محمد. »
شیخ مفید در ارشاد مى نویسد: علومى که از آن حضرت نقل کرده اند به اندازه اى است که ره توشه کاروانیان شد و نامش در همه جا انتشار یافت. دانشمندان در بین ائمه (ع) بیشترین نقلها را از امام صادق روایت کرده اند. هیچ یک از اهل آثار و راویان اخبار بدان اندازه که از آن حضرت بهره برده اند از دیگران سود نبرده اند. محدثان نام راویان موثق آن حضرت را جمع کرده اند که شماره آنها، با صرف نظر از اختلاف در عقیده و گفتار، به چهار هزار نفر مى رسد.
این نکته شایان ذکر است که تنها حافظ بن عقده زیدى در کتاب رجال خود نام راویان موثق آن حضرت را جمع آورى کرده و آنها را به چهار هزار نفر رسانده است. همچنین در مقدمه هاى پیشین قول محقق را در معتبر نقل کردیم که گفته بود: «علوم فراوان و ارزشمندى از ناحیه جعفر بن محمد نقل شده که عقول را به حیرت وا مى دارد».
تنها یکى از راویان آن حضرت به نام ابان بن تغلب، سى هزار حدیث از امام صادق (ع) نقل کرده است. کشى در رجال به سند خود از امام صادق (ع) نقل کرده است که فرمود: ابان بن تغلب سى هزار حدیث از من روایت کرد. همچنین نجاشى در رجال خویش به نقل از حسن بن على وشا در حدیثى آورده است که گفت: «در این مسجد (مسجد کوفه) محضر نهصد تن از بزرگان حدیث را درک کردم که همگى مى گفتند جعفر بن محمد برایم حدیث کرد.
امام صادق (ع) نیز مى فرمود: سخن من سخن پدرم و سخن او سخن جدم و سخن وى سخن على بن ابى طالب و سخن على سخن رسول خدا (ص) و سخن او گفتار خداوند عز و جل است.
ابن شهر آشوب در مناقب مى نویسد: هیچ کتاب حدیث و حکمت و زهدى و موعظه اى از گفتار امام صادق (ع) خالى و بى بهره نیست. و همه مى گویند جعفر بن محمد چنین گفت و جعفر بن محمد صادق چنین فرمود.

 
 
پایگاه استاد حسین انصاریان
 

  734
  0
  0
امتیاز شما به این مطلب ؟

آخرین مطالب

      تحلیل مبنای تاریخی اربعین حسینی
      رحم خدا در برزخ و قيامت‏
      عالی ترین جلوه بندگی خدا
      دشنام گویی و بددهانی از منظر قرآن و روایات
      زیارت اربعین از دور یا نزدیک؟!
      بررسی دنباله قیام حسینی در شام و اربعین  
      دو فانوس پر نور برای پیاده روی اربعین
      عنصر حیات بخشی به نام اربعین
      الگوهای رفتاری و اخلاقی حضرت سیّدالشهدا(ع)  
      مراتب و منازل مقام نیکان

بیشترین بازدید این مجموعه

      دشنام گویی و بددهانی از منظر قرآن و روایات
      آموزه های قرآن در حوزه زندگی
      عالی ترین جلوه بندگی خدا
      اربعین حسینی واسرای کربلا
      مقام رضا در قرآن‏ و روایات
      تحلیل مبنای تاریخی اربعین حسینی
      زیارت اربعین از دور یا نزدیک؟!
      بررسی دنباله قیام حسینی در شام و اربعین  
      دو فانوس پر نور برای پیاده روی اربعین
      یاری در کارها را از خدا بخواهید

 
نظرات کاربر
پر بازدید ترین مطالب سال
پر بازدید ترین مطالب ماه
پر بازدید ترین مطالب روز