فارسی
شنبه 05 مهر 1399 - السبت 8 صفر 1442

  332
  0
  0

حفظ دین در طوفان بى دینى

ام کلثوم دختر عقبه بن ابى معیط در خاندانى به دنیا آمد که در تاریخ اسلام خاندانى ننگین و رسواست .درباره سه تن از اعضاى این خانواده آیه نازل شده است ، پدرش عقبه ، برادرش ولید ، وخودش .نکته جالب این است که این بانوى قهرمان که قهرمان مبارزه در برابر تمایلات مادى و امواج طوفان بى دینى است ، در مقابل پدر و برادرش که از عناصر کثیف و نادرست بوده اند ، زنى داراى ایمان استوار و از تربیت شدگان و شاگردان برجسته مکتب رسالت و مدرسه وحى است !بهتر است این خانواده تا حدى معرفى شوند ، شاید شخصیت و عظمت انسانى و ایمانى این بانو ، روشن تر گردد .پدرش از کسانى است که در شهر مکه از هیچ گونه آزار و جسارتى نسبت به رهبر بزرگوار اسلام (صلى الله علیه وآله) فروگذار نمى کرد و حتى در حادثه اى با کمال وقاحت حاضر شد آب دهان به روى مبارک پیامبر اسلام (صلى الله علیه وآله)اندازد ! !به همین خاطر خداى متعال این آیه را درباره او و رفیقش نازل کرد : وَیَوْمَ یَعَضُّ الظَّالِمُ عَلَى یَدَیْهِ یَقُولُ یَالَیْتَنِى اتَّخَذْتُ مَعَ الرَّسُولِ سَبِیلاً  .و روزى که ستمکار ، دو دست خود را  از شدت اندوه و حسرت به دندان  مى گزد  و  مى گوید : اى کاش همراه این پیامبر راهى به سوى حق برمى گرفتم .ولید فرزند همین عقبه و برادر مادرى عثمان است ، هنگامى که حمزه عموى پیامبر خدا (صلى الله علیه وآله) به شهادت رسید ، او و عمرو بن عاص شراب خوردند و جشن گرفتند ، اگر چه وى بعداً مسلمان شد ولى هیچ گونه تحولى در اخلاق و رفتارش پیدا نشد ، در دوره خلافت عثمان حاکم کوفه شد و نماز صبح را در حال مستى چهار رکعت خواند و هنگامى که گزارش او به مدینه رسید احضار شد و به رغم بى میلى عثمان ، امیرالمومنین على (علیه السلام) حدّ مى خوارگان را بر او جارى ساخت .یک بار پیامبر اسلام (صلى الله علیه وآله) به او ماموریت داد که به سوى قبیله بنى المصطلق برود و به جمع آورى زکات بپردازد ، از آنجا که میان او و قبیله مذکور در عصر جاهلیت دشمنى بود ، هنگامى که مردم با هلهله و شادى به استقبالش آمدند ، گمان کرد که قصد کشتنش را دارند ! از این جهت به مدینه بازگشت و گزارش داد که آنهااز دادن زکات ، خوددارى کردند .پیامبر خدا خشمگین شد و تصمیم گرفت با آنان کارزار کند ولى خداى متعالى پیش از اینکه به گزارش ولید پلید ترتیب اثرى داده شود ، این آیه را نازل فرمود : یَا اَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا اِن جَاءَکُمْ فَاسِقٌ بِنَبَا فَتَبَیَّنُوا اَن تُصِیبُوا قَوْماً بِجَهَالَه فَتُصْبِحُوا عَلَى مَا فَعَلْتُمْ نَادِمِینَ .اى اهل ایمان ! اگر فاسقى خبرى برایتان آورد ، خبرش را بررسى و تحقیق کنید تا مبادا از روى ناآگاهى گروهى را آسیب و گزند رسانید و بر کرده خود پشیمان شوید .به این ترتیب قرآن کریم لقب زشت فاسق را براى همیشه براى ولید به یادگار گذاشت . او از دشمنان سر سخت امیرالمومنین على (علیه السلام) بود .ولى ام کلثوم از زنانى است که در اوایل بعثت پیامبر اسلام (صلى الله علیه وآله)مسلمان شد ، او به سوى دو قبله بیت المقدس و کعبه نماز گزارد و با پیامبر اسلام (صلى الله علیه وآله) بیعت کرد و پیاده به مدینه مهاجرت نمود .برادرانش ولید و عماره که نه تنها با نور اسلام زوایاى قلب خود را روشن نکرده بودند بلکه سرسختانه با اسلام به مبارزه برخاسته ، دست به هر جنایتى مى زدند ، تصمیم گرفتند که او را از مهاجرت بازدارند .مهاجرت ام کلثوم پس از انعقاد قرار داد صلح حدیبیه بود ، بر طبق این پیمان مسلمانان متعهد بودند که هر کس از مکه به مدینه برود ، او را به وطن نزد قومش بازگردانند ، پیامبر اسلام (صلى الله علیه وآله) بر اساس این تعهد حتى مسلمانانى که از مکه فرار مى کردند و به مدینه مى رفتند ، به مکه بازمى گرداند و این یکى از شاهکارهاى آن بزرگوار است که براى پیشرفت اسلام نتایجى درخشان داشته است ولى این تعهد شامل زنان نمى شد زیرا از اول در قرار صلح تصریح شده بود که اگر مردى از مکه به مدینه رود او را بازگردانند ، از این جهت ملزم نبودند که زنان مهاجر را به مکه بفرستند ، ام کلثوم از این موقعیت استفاده کرد و در مدینه باقىماند . در مورد ام کلثوم و زنانى که وضعى مشابه او داشتند قرآن مجید فرمود : یَااَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا اِذَا جَاءَکُمُ الْمُوْمِنَاتُ مُهَاجِرَات فَامْتَحِنُوهُنَّ اللهُ اَعْلَمُ بِاِیمَانِهِنَّ فَاِنْ عَلِمْتُمُوهُنَّ مُوْمِنَات فَلاَ تَرْجِعُوهُنَّ اِلَى الْکُفَّارِ لاَ هُنَّ حِلٌّ لَهُمْ وَلاَ هُمْ یَحِلُّونَ لَهُنَّ . . ..اى مومنان ! هنگامى که زنان باایمان  با جدا شدن از همسرانشان  هجرت کنان  از دیار کفر  به سوى شما مى آیند ، آنان را  از جهت ایمان  بیازمایید ، البته خدا خود به ایمان آنان داناتر است . پس اگر آنان را باایمان تشخیص دادید ، آنان را به سوى کافران  که همسرانشان هستند  باز مگردانید ، نه این زنان بر کافران حلال اند ، و نه آن کافران بر این زنان حلال اند . . .

ام کلثوم که انگیزه اى در مهاجرتش جز گرایش به حق نداشت ، به حکم حق در مدینه ماند و به همین جهت برادرانش از تعقیب وى طرفى نبستند و به مکه بازگشتند .

پس از آن که در مدینه استقرار یافت ، با زید بن حارثه که یکى از قهرمانان برجسته تاریخ اسلام است ، ازدواج کرد اما مدت این ازدواج و همسرى آن زوج قهرمان دیرى نپایید و با شهادت افتخارآمیز زید در جنگ موته به پایان رسید .ام کلثوم پس از شهادت شوهرش با مردان دیگرى ازدواج کرد ولى هیچ یک ازآنان از لحاظ ایمان و جهاد و فداکارى در راه اهداف عالیه اسلام به مقام زید نمى رسیدند .صرف نظر از این که این بانوى قهرمان در راه گرایش به اسلام و اطاعت از رسول خدا (صلى الله علیه وآله) ، چشم از وطن و خانواده و بستگان نزدیک همچون برادر ، پوشید و على رغم کوشش هاى آنان براى بازگرداندنش ، با پاى پیاده فاصله میان مکه و مدینه را طى کرده ، از هیچ مانعى نهراسید . وى بانوئى است که از پیامبر خدا حدیث روایت کرده است ، حدیث زیر از اوست :سمعت النبى (صلى الله علیه وآله) یقول : « لَیْسَ بِالکَاذِبِ مَن اصلَحَ بَینَ النَّاسِ فَقَالَ خَیراً ».کسى که به منظور اصلاح میان مردم به دروغى سخنى نیکو بگوید دروغگو نیست.

  332
  0
  0
امتیاز شما به این مطلب ؟

latest article


 
نظرات کاربر
پر بازدید ترین مطالب سال
پر بازدید ترین مطالب ماه
پر بازدید ترین مطالب روز