فارسی
پنجشنبه 21 فروردين 1399 - الخميس 15 شعبان 1441

[ يُحْكی أنَّ الرَّبيعَ بْنِ خُثَيمٍ كانَ يَسْهَرُ بِاللَّيلِ الْفَجْرِ فی رُكُوعٍ واحِدٍ فَإذا أصْبَحَ يَزْفِرُ وَقالَ : آه سَبَقَ الْمُخْلِصُونَ وَقُطِعَ بِنا ]

نقل شده كه ربيع بن خثيم كه يكی از عباد و زهاد ثمانيه است ، شب را به يك ركوع به روز می آورد و با وجود اين فرياد می زد و ناله می كرد و می گفت :

دريغ كه مخلصان كار خود را پيش بردند و من هنوز در اول جاده مانده ام .

شخصيت ربيع بن خثيم

آرای علما و دانشمندان درباره ربيع مختلف است ، گروهی او را شيعه واقعی و مخلص و از موثقين شمرده اند مانند مولا سلطان حسين واعظ استرآبادی كه معاصر با شيخ بهايی بوده .

او در كتاب فارسی خود موسوم به «تحفة المؤمنين» می گويد :

او از اصحاب امام حسن عليه السلام است و چون خبر شهادت آن حضرت به او رسيد چندان گريست كه چشمانش معيوب شد ، يكی به او گفت : چرا علاج چشمان خود نكنی ؟ گفت : من مشغول از ايشانم ، آن شخص گفت : دعا كن تا بينا شوی ، ربيع گفت : اهم از اين مطلب هست كه در آن باب دعا كنم و گفته اند : ربيع بن خثيم سخن كم می گفت و به هر فضولی در محاورات دنيا متكلم نمی شد ، هر چه می فرمود همه موعظه بود و نصيحت و چون خبر شهادت شاه شهيدان امام حسين عليه السلام را شنيد سه مرتبه از دل پاك آه دردناك كشيد و بی خود افتاد و كسی ديگر تا آخر عمر او را سخنگو و خنده روی نديد و الحق جای آن بوده[50] .

و اين همه در وقتی بوده كه در ارض طوس زندگی می كرده و مردم را به مسائل الهيه آشنا می كرده است .

راوی بزرگوار ، مرحوم حاج شيخ عباس قمی در « سفينة البحار »[51] ربيع را مردی موثق و شيعه و قابل اطمينان می داند .

مرحوم آيت اللّه حاج سيد هبة الدين شهرستانی صاحب كتاب « الهيئة والاسلام » ، استدلالاتی ذكر می كند كه صحت ايمان و عمل و تشيع و وثاقت ربيع را ثابت می نمايد و سخن مخالفين از علما را رد می نمايد .

علت اين كه بعضی از علما روی توجه از وی برگردانند جمله ای است كه نصر بن مزاحم در كتاب « صفين »نقل می كند كه :

ربيع نسبت به حقانيت جنگ اميرالمؤمنين در واقعه صفين شك داشت و از حضرت درخواست كرد كه او را به جنگ با كفار در مرزها بفرستد ! !

در هر صورت جنبه مثبت قضيه و به خصوص توجه بسياری از علمای بزرگ شيعه از بار منفی قضيه سنگين تر است و می توان به وثاقت و ايمان و درستی ربيع مطمئن شد .

اما اين كه نام او در ضمن چند روايت امام صادق عليه السلام در كتاب « مصباح الشريعة » آمده ، دو احتمال می توان داد :

يكی آن كه بر اساس موثق بودن ربيع حضرت نام او و گوشه ای از اعمالش را ذكر كرده اند ، تا پند و درسی برای ديگران باشد كه اين نكته نسبت به اصحاب ائمه زياد است كه ائمه عليهم السلام برای هدايت مردم ، از ايمان و اعمال اصحاب خود ياد می كردند .




پر بازدید ترین مطالب سال
پر بازدید ترین مطالب ماه
پر بازدید ترین مطالب روز